Mersin Halk SaÄŸlığı Müdürü Dr. Aytekin Kemik, dünyada her yıl yaklaşık 55 bin kiÅŸinin kuduz nedeniyle yaşımını yitirdiÄŸini ifade ederek, “Ãœlkemizde kuduzu insanlara en çok bulaÅŸtıran hayvanlar ise başıboÅŸ köpeklerdir. Kuduz hastalığının belirtileri ortaya çıktıktan sonra tedavisi imkansızdır, hastalık ölümle sonuçlanır. Bu sebeple, burada belirtilen korunma önlemlerine uyulmalıdır” dedi.
Dünya Kuduz Günü dolayısıyla açıklama yapan Dr. Aytekin Kemik, kuduzun halk saÄŸlığını tehdit eden, eski çaÄŸlardan beri bilinen önemli bir enfeksiyon olduÄŸunu söyledi. Dünya SaÄŸlık Örgütü verilerine göre her yıl dünyada yaklaşık 55 bin kiÅŸinin kuduz nedeniyle hayatını kaybediÄŸini vurgulayan Kemik, “Kuduz insanlar dahil bütün sıcakkanlı memelilerde görülebilen, beyine yerleÅŸerek felçlere yol açan ve ölümle sonuçlanan bir virüs hastalığıdır. Kuduz hastalığının insanlardaki belirtileri virüsün vücuda girmesinden itibaren yaklaşık 3-8 hafta sonra ortaya çıkar. Hastalık insanlarda ilk önce halsizlik, ateÅŸ, iÅŸtahsızlık, bulantı, baÅŸ ve boÄŸaz AÄŸrısı gibi hastalığa özel olmayan belirtilerle baÅŸlar. Isırık yeri ve çevresinde aÄŸrı ve kaşıntı görülebilir. Yutak felci sebebiyle kuduzun karakteristik belirtisi olan sudan korkma görülür. Daha sonra hasta komaya girer ve ölüm meydana gelir. Ãœlkemizde kurt, tilki, çakal, yaban kedisi, kokarca ve gelincik gibi vahÅŸi hayvanlarla, köpek, kedi, sığır, koyun, keçi ve at gibi evcil hayvanlar kuduz hastalığına yakalanabilmektedir” diye konuÅŸtu.
“Ãœlkemizde kuduzu insanlara en çok bulaÅŸtıran başıboÅŸ köpeklerdir”
Türkiye’de kuduzu insanlara en çok başıboÅŸ gezen köpeklerin bulaÅŸtırdığının altını çizen Kemik, “Kuduza yakalanmış evcil bir hayvanda bazı huy deÄŸiÅŸiklikleri görülür. Daha önceleri normal davranış gösteren hayvanlar sinirli ve saldırgan olurlar. Dikkatlerini çeken her ÅŸeye karşı ısırma ve saldırma isteÄŸi gösterirler. Yutak felcine baÄŸlı olarak yutkunma reflekslerini yitirdiklerinden, sudan korkarlar ve ağızlarından aşırı miktarda salya aktığı görülür. VahÅŸi hayvanlar insanlara olan korkusunu yitirir ve evcil hayvan gibi insanlara yaklaÅŸabilirler. Genelde gece ortaya çıkan vahÅŸi hayvanlar, gündüz de ortalıkta görülebilirler ve dikkatini çeken her cisme saldırırlar. Hastalığın ileri safhalarında felç geliÅŸir ve hayvanlar komaya girerek ölürler” ifadelerini kullandı.
Kuduz nasıl bulaşır, nasıl korunulabilir?
Kuduzun nasıl bulaÅŸacağı ve korunma yöntemleri konusunda da bilgi veren Kemik, “Kuduza yakalanmış bir hayvanın ısırmasıyla, kuduz hayvanın salyasının açık yaraya, kesik, sıyrık veya çatlak deriye, göz, ağız veya buruna temas etmesiyle, kuduz hayvanın tırmalaması sonucu meydana gelen yaralanmalarla kuduz hayvanın salyasıyla bulaşık malzemenin bütünlüğü bozulmuÅŸ deriye temasıyla, kuduz hayvanın etinin veya sütünün çiÄŸ olarak tüketilmesiyle bulaÅŸabilir. Kuduzdan korunmak için sahipli veya sahipsiz tüm kedi ve köpekler kuduza karşı mutlaka aşılattırılmalıdır. Böylece kuduza yakalanmış yabani hayvanların evcil hayvanlarımıza kuduz bulaÅŸtırmasını önlemiÅŸ oluruz. Evcil hayvanların, başıboÅŸ veya vahÅŸi hayvanlarla temas etmesine engel olunmalıdır. Tüm tilki, kurt ve çakal gibi yabani memeliler ile köpek, kedi, inek, koyun, keçi ve eÅŸek gibi evcil memeli hayvanlar tarafından ısırılma, tırmalanma, salyaları ile temas ve inek, koyun, keçi gibi çiftlik hayvanlarının çiÄŸ sütlerini içme kuduz açısından riskli temas olarak deÄŸerlendirilir” ÅŸeklinde konuÅŸtu.
“Kuduz şüpheli belirtileri ortaya çıktıktan sonra tedavisi imkansızdır, hastalık ölümle sonuçlanır”
Kuduz şüphesi olduğunda vaki kaybetmeden sağlık kuruluşuna müracaat edilmesi gerektiğine dikkat çeken Kemik, açıklamasını şöyle sürdürdü:
“Yara veya ısırık bölgesi hiç vakit kaybedilmeden bol su ve sabunla iyice en az 15 dakika süre ile yıkandıktan sonra en yakın saÄŸlık kuruluÅŸuna müracaat edilmelidir. Göz, ağız veya burun şüpheli temasa maruz kalmışsa, bu bölgeler birkaç dakika içinde bol suyla yıkanmalıdır. Kuduz şüpheli temasa maruz kalan kiÅŸi yukarıda belirtilen uygulamaları yaptıktan sonra derhal en yakın saÄŸlık kuruluÅŸuna müracaat etmeli ve hekimin düzenleyeceÄŸi kuduz aşılama programını aksatmadan uygulamalıdır. Kuduz hastalığının belirtileri ortaya çıktıktan sonra tedavisi imkansızdır, hastalık ölümle sonuçlanır. Bu sebeple, burada belirtilen korunma önlemlerine uyulmalıdır. Özellikle yara bakımı ve tedavisi ile kuduz aşısı ve kuduz serumu uygulamasının hastalığa yakalanmama hususunda hayati öneme sahip olduÄŸu kesinlikle unutulmamalıdır. 2015 yılı Ocak ayından 2016 yılı AÄŸustos ayı sonuna kadar kuduz şüpheli temasla 7 bin 76 kiÅŸi Mersin ilimizde saÄŸlık kuruluÅŸlarına baÅŸvurmuÅŸ ve gerekli tedavileri yapılmıştır.”
Ä°HA
